Zaskarżanie korekty wartości celnej

Wartością celną importowanych towarów jest wartość towarów służąca do ustalenia wysokości należności celnych oraz kwoty zobowiązania importera z tytułu podatku od wartości dodanej. Wartość celna towaru opiera się z reguły na cenie faktycznie zapłaconej lub należnej sprzedawcy za te towary.

Wartość celną towarów przemieszczanych przez granicę celną Ukrainy ustala zgłaszający, a weryfikuje ją organ celny.

Zgodnie z Kodeksem celnym Ukrainy podstawową metodą ustalania wartości celnej towarów wprowadzanych na obszar celny Ukrainy w procedurze importu jest metoda wartości transakcyjnej, czyli ceny z umowy (kontraktu) dotyczącej importowanych towarów.

W praktyce jednak importerom nie zawsze udaje się zakończyć odprawę celną importowanego towaru według wartości celnej ustalonej metodą podstawową, ponieważ dla potwierdzenia ceny umownej funkcjonariusze celni często żądają dokumentów, których po prostu nie da się przedstawić. Nierzadko na przykład żądają kalkulacji producenta dotyczącej kosztu wytworzenia towaru, obejmującej nawet koszt surowców. Oczywiście takie informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa i rzadko który producent zgadza się je ujawnić.

W związku z nieprzedstawieniem dodatkowo żądanych dokumentów funkcjonariusze celni stwierdzają zaniżenie wartości celnej towarów i podejmują decyzję o jej korekcie w górę, stosując tzw. metody pomocnicze ustalania wartości celnej: metodę opartą na cenie towarów podobnych (analogicznych) oraz metodę rezerwową. Jednak decyzje urzędu celnego o podwyższeniu wartości celnej towaru są w większości przypadków bezpodstawne i nieuzasadnione.

Rzecz w tym, że celem działalności urzędu celnego jest w niemałym stopniu pobieranie opłat celnych, a skuteczność pracy tego organu ocenia się według ich wpływów. Dlatego funkcjonariusze celni często podejmują decyzje o podwyższeniu wartości celnej towaru, kierując się koniecznością wykonania „planu” zasilania budżetu państwa, zgodnie z którym w określonym czasie dany urząd celny musi w dowolny sposób zapewnić wpływ określonej kwoty należności celnych. Ustalając wartość celną, funkcjonariusze bezpodstawnie powołują się na to, że cena importowanego towaru musi odpowiadać cenom identycznego towaru dostarczonego na podstawie innych kontraktów między innymi dostawcami i nabywcami, a nawet towaru nie identycznego, lecz jedynie podobnego (analogicznego). Powołują się przy tym na dane zautomatyzowanego systemu analizy i zarządzania ryzykiem, w którym rejestrowana jest wartość celna identycznych i analogicznych towarów importowanych wcześniej. Ponieważ jednak zautomatyzowany system analizy i zarządzania ryzykiem z przyczyn obiektywnych nie może zawierać wszystkich informacji o specyfice produkcji danego producenta ani o różnicach w relacjach między konkretnymi dostawcami i nabywcami, jego dane nie mogą mieć pierwszeństwa przed dokumentami źródłowymi dotyczącymi towaru przedstawionymi przez zgłaszającego.

Korekta wartości celnej ma dla podmiotów zagranicznej działalności gospodarczej negatywne skutki, ponieważ prowadzi do zwiększenia kwoty należności celnych i zobowiązania z tytułu podatku od wartości dodanej.

Na tym etapie importer staje przed wyborem: - albo zapłacić wszystkie należności celne od podwyższonej wartości celnej, aby szybciej zakończyć odprawę celną towaru i uzyskać możliwość dysponowania nim (w większości przypadków przestoje na granicy przynoszą znacznie większe straty niż zapłata zawyżonych należności), a zaskarżenie korekty wartości celnej odłożyć na później; - albo nie zgodzić się z podwyższoną wartością celną, nie wnosić dodatkowych opłat i od razu zaskarżyć decyzję w sprawie ustalenia wartości celnej. W drugim przypadku jednak niemal na pewno importer nie otrzyma swojego towaru przed zakończeniem sporu z urzędem celnym.

W każdym przypadku wybór sposobu obrony zależy od konkretnych okoliczności sporu, w tym od rodzaju towaru i możliwości jego długotrwałego przestoju w składzie celnym, dostępności wystarczających środków obrotowych na zapłatę podwyższonych należności celnych oraz ryzyka zapłaty znacznych kar umownych na rzecz ostatecznego odbiorcy towaru z powodu opóźnienia dostawy wywołanego sporem z urzędem celnym.

Najskuteczniejszym środkiem ochrony w takich przypadkach jest wniesienie do sądu administracyjnego skargi o uznanie za niezgodną z prawem i uchylenie decyzji o korekcie wartości celnej, a także o uznanie za niezgodną z prawem i uchylenie karty odmowy przyjęcia zgłoszenia celnego, odprawy celnej lub przepuszczenia towarów i środków transportu przez granicę celną Ukrainy.

Wieloletnia, skuteczna praktyka adwokatów kancelarii WinnerLex w rozwiązywaniu sporów celnych pozwala nam skutecznie zaskarżać korekty wartości celnej i niezgodne z prawem decyzje organów celnych.