Kijów, ul. Iwana Dracza 6, lok. 15
Twoja siła zwycięstwaDue Diligence w sprawach pracowniczych
Zgodnie z najnowszymi zmianami wprowadzonymi w Regulaminie sprawowania państwowej kontroli przestrzegania prawa pracy, zatwierdzonym uchwałą Gabinetu Ministrów Ukrainy z dnia 4 grudnia 2019 r. nr 1132, inspektorzy pracy (do których zalicza się również organy wykonawcze rad), okazując legitymację służbową, mają pełne prawo bez uprzedniego zawiadomienia, o każdej porze doby, z uwzględnieniem wymogów przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, bez przeszkód wchodzić do wszelkich pomieszczeń produkcyjnych, służbowych i administracyjnych kontrolowanego obiektu, w których wykorzystywana jest praca najemna.
Takie niespodziewane wizyty kontrolerów mogą skutkować nie tylko nałożeniem wysokich kar, lecz także pociągnięciem kierownictwa do odpowiedzialności karnej.
Z naszej praktyki obsługi pracodawców wynika, że najbardziej newralgicznymi kwestiami podczas kontroli Państwowej Służby Pracy (Derżpraci) mogą być:
- niesformalizowane stosunki pracy i dopuszczenie do pracy przed wydaniem zarządzenia
- formalizowanie faktycznych stosunków pracy w postaci umów cywilnoprawnych
- naruszenie terminów i wysokości wypłaty wynagrodzeń
- niewypłacanie i nienaliczanie waloryzacji, wynagrodzenia urlopowego itp.
- zestawianie informacji z otwartych źródeł z dokumentacją przedsiębiorstwa
- duża skala produkcji przy niewielkiej liczbie pracowników
- wypłata niskich wynagrodzeń przy jednoczesnym przelewaniu dużych kwot na rachunki FOP za świadczenie usług.
Pracodawca powinien więc być zawsze przygotowany na wizytę inspektorów Derżpraci i z wyprzedzeniem podejmować niezbędne działania w celu ograniczenia możliwych ryzyk naruszenia prawa pracy. Zadanie to zawsze spoczywa na dziale prawnym, ale jeśli wewnętrzni radcy są nadmiernie zajęci innymi projektami lub nie specjalizują się wystarczająco systematycznie i dogłębnie w prawie pracy, kierownik powinien zadbać o zaangażowanie profesjonalnych adwokatów z odpowiednim doświadczeniem i kwalifikacjami.
Zespół kancelarii WinnerLex przeprowadza audyt w sprawach pracowniczych, w szczególności:
- przeprowadzenie pełnej ekspertyzy prawnej stosunków pracy w przedsiębiorstwie;
- pełny audyt prawny dokumentacji kadrowej i wewnętrznych aktów normatywnych przedsiębiorstwa;
- audyt prawny w celu zbadania stanu wykonania obowiązków przewidzianych w prawie pracy;
- opracowanie i wdrożenie schematów restrukturyzacji i redukcji zatrudnienia;
- optymalizacja zasobów kadrowych;
- prawne zabezpieczenie organizacji obiegu dokumentacji kadrowej w przedsiębiorstwie;
- Due Diligence dokumentacji kadrowej i pracowniczej.
Za brak regulaminu pracy pracodawca może zostać pociągnięty do odpowiedzialności administracyjnej i ukarany grzywną w wysokości od 30 do 100 nieopodatkowanych minimów dochodów obywateli.
Jeżeli współpracują Państwo z wykonawcami na podstawie umów cywilnoprawnych, należy bardzo starannie redagować umowy, aby uniknąć ryzyka przekwalifikowania stosunków wykonawstwa na stosunek pracy, i pilnować, aby liczba takich wykonawców nie osiągała 30 i więcej procent ogólnej liczby pracowników
Jeżeli model biznesowy Państwa firmy przewiduje przekazywanie określonych prac na zasadzie outsourcingu, należy pamiętać, że podstawą do przeprowadzenia przez Derżpraci pozaplanowej wizyty inspekcyjnej są informacje o osobach fizycznych, które wykonują prace (świadczą usługi) na podstawie umów cywilnoprawnych u jednego pracodawcy dłużej niż rok.
Co do zasady zawarcie układu zbiorowego pracy jest obowiązkowe, jeżeli przedsiębiorstwo korzysta z pracy najemnej, niezależnie od liczby pracowników, i jeżeli wystąpi z inicjatywą co najmniej jedna ze stron. Jeżeli żadna ze stron nie wykazała inicjatywy, nikt nie może zmusić stron do zawarcia takiej umowy, ponieważ obowiązkowym warunkiem zawarcia każdej umowy jest swobodne oświadczenie woli stron (art. 4 Konwencji MOP nr 98, art. 203 część trzecia Kodeksu cywilnego Ukrainy). Jeżeli jednak statut przedsiębiorstwa przewiduje obowiązek zawarcia układu zbiorowego przez organ wykonawczy, brak takiego układu może zostać uznany za naruszenie praw pracowniczych w przedsiębiorstwie z odpowiednimi sankcjami.
Rzeczywiście, art. 265 KZpP Ukrainy przewiduje pociągnięcie pracodawców do odpowiedzialności w postaci kary pieniężnej w razie naruszenia wymogów prawa pracy. Z kolei art. 80 KZpP Ukrainy zakazuje nieudzielania corocznych urlopów w pełnym wymiarze (24 dni) przez dwa kolejne lata. Istotny jest jednak sam fakt wystąpienia przez pracodawcę z inicjatywą udzielenia takiego urlopu i poinformowania pracownika o przysługującym mu prawie. Więcej na ten temat mogą Państwo przeczytać w naszym artykule „Jak uniknąć kary za pracoholika”.
Podstawowa nieprzerwana część urlopu, trwająca co najmniej 14 dni kalendarzowych, jest jedną z części urlopu corocznego, której można udzielić pracownikowi na jego prośbę na podstawie wniosku. Należy zaznaczyć, że pracownik sam wybiera, kiedy może skorzystać z tego urlopu – pod koniec czy na początku roku. Pracownik może również według własnego uznania podzielić pozostałą część podstawowego urlopu corocznego na odpowiednią liczbę dni.
Społeczną kontrolę przestrzegania przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy sprawują działające w przedsiębiorstwie związki zawodowe, których podstawowym zadaniem jest ochrona praw i interesów pracowników, a w razie ich braku – osoba upoważniona w przedsiębiorstwie.