






Działania i decyzje organów władzy państwowej oraz ich funkcjonariuszy mogą w bardzo istotny sposób wpływać zarówno na biznes, jak i na zwykłych obywateli. Przykładowo Państwowa Służba Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych (DSNS) może nakładać kary za naruszenie wymogów bezpieczeństwa przeciwpożarowego i występować o wstrzymanie działalności przedsiębiorstw do czasu usunięcia naruszeń. Narodowa Komisja Papierów Wartościowych i Rynku Giełdowego Ukrainy (NKCPFR) swoimi decyzjami i działaniami może zablokować podejmowanie praktycznie wszystkich decyzji dotyczących ładu korporacyjnego w spółkach akcyjnych.
Państwowa Inspekcja Architektoniczno-Budowlana Ukrainy (DABI) może odmówić wydania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych lub odbioru zakończonych obiektów budowlanych, stwarzając inwestorom poważne problemy. Państwowa Inspekcja Ekologiczna Ukrainy (Derżekoinspekcja) może nakładać wysokie kary za naruszenia w dziedzinie ochrony środowiska oraz występować o zawieszenie specjalnych zezwoleń i działalności podmiotów gospodarczych. Sytuację komplikuje fakt, że organy państwowe nie zawsze przestrzegają prawa i nierzadko podejmują bezprawne decyzje, które istotnie naruszają prawa osób prawnych i fizycznych.
Spory z organami państwowymi w trybie przedsądowym nie zawsze przynoszą pożądany rezultat, ponieważ urzędnicy często niewłaściwie reagują na skargi i wnioski, uchylając się od swoich obowiązków lub, przeciwnie, kontynuując bezprawne działania. Jedynym pewnym instrumentem ochrony jest wówczas wniesienie do sądu powództwa o uznanie działań lub bezczynności organu państwowego za bezprawne, o uchylenie aktu normatywnego lub aktu indywidualnego, o zobowiązanie do dokonania czynności lub podjęcia decyzji, od których urzędnicy się uchylają, albo, przeciwnie, o zobowiązanie organu państwowego do powstrzymania się od bezprawnych działań.
Narodową Komisją Papierów Wartościowych i Rynku Giełdowego Ukrainy (NKCPFR);
Państwową Służbą Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych (DSNS);
Państwową Inspekcją Architektoniczno-Budowlaną Ukrainy (DABI);
Państwową Inspekcją Ekologiczną Ukrainy (Derżekoinspekcja);
Państwową Służbą Graniczną Ukrainy (DPSU);
Funduszem Mienia Państwowego Ukrainy;
Państwową Służbą Migracyjną Ukrainy (DMS Ukrainy);
Państwową Służbą Ukrainy ds. Bezpieczeństwa Żywności i Ochrony Konsumentów (Derżprodspożywsłużba);
Organy nadzoru (kontroli) państwowego mają prawo przeprowadzać kontrole planowe pod warunkiem pisemnego zawiadomienia podmiotu gospodarczego o takiej kontroli nie później niż dziesięć dni przed dniem jej przeprowadzenia. Mają Państwo prawo nie dopuścić kontrolujących do kontroli planowej, jeżeli nie otrzymali Państwo zawiadomienia o niej.
W razie stwierdzenia naruszeń wymogów bezpieczeństwa przeciwpożarowego kontrolujący ma obowiązek sporządzić protokół kontroli w dwóch egzemplarzach, z których jeden musi zostać przekazany kontrolowanemu podmiotowi. Jeżeli nie zgadzają się Państwo z faktami przedstawionymi w protokole, prosimy podpisać go z umotywowanymi pisemnymi zastrzeżeniami, które staną się integralną częścią protokołu kontroli.
Jeżeli nie zgadzają się Państwo z decyzją organu państwowego szczebla regionalnego, mają Państwo prawo w trybie przedsądowym złożyć skargę do centralnego organu władzy państwowej, któremu podlega organ terenowy. Nawet jeśli organ centralny nie uchyli decyzji, powinien przesłać Państwu odpowiedź z wyjaśnieniem przyczyn nieuwzględnienia skargi, co pozwoli poznać argumentację, którą organ będzie bronił swojego stanowiska w sądzie. Do sądu mogą się Państwo zwrócić w ciągu trzech miesięcy od otrzymania odpowiedzi na skargę.
Skarga do centralnego organu władzy wykonawczej, któremu podlega dany terenowy organ państwowy, musi zawierać: pełną nazwę i adres organu, którego decyzja jest zaskarżana; Państwa pełne dane (nazwę przedsiębiorstwa lub imię i nazwisko, adres, telefon kontaktowy); dane identyfikujące zaskarżaną decyzję (pełną nazwę decyzji, jej numer i datę). Następnie należy szczegółowo uzasadnić okoliczności potwierdzające niezgodność decyzji z prawem. Treść skargi kończy się wnioskiem o uchylenie decyzji i powiadomienie o wyniku rozpatrzenia skargi. W skardze podaje się również jej datę i dane osoby, która ją podpisała.
Jeżeli postanowili Państwo zaskarżyć decyzję, działanie lub bezczynność organu państwowego do sądu, lepiej zwrócić się do adwokata o profesjonalną pomoc prawną. Nawet obiecującą sprawę można bowiem przegrać w sądzie bez doświadczenia procesowego i znajomości przepisów proceduralnych regulujących tok postępowania (na przykład przekraczając ważny termin procesowy, po którym nie będzie już można złożyć istotnych dowodów lub zaskarżyć wyroku sądu pierwszej instancji do sądu apelacyjnego).
Co do zasady pozew dotyczący zaskarżenia decyzji, a także działań lub bezczynności podmiotów władzy publicznej podjętych (dokonanych, dopuszczonych) wobec konkretnej osoby fizycznej lub prawnej wnosi się, według wyboru powoda, do sądu administracyjnego właściwego dla siedziby (miejsca zamieszkania) powoda lub do sądu administracyjnego właściwego dla siedziby pozwanego – organu państwowego, z wyjątkiem przypadków określonych w Kodeksie postępowania sądowoadministracyjnego.
Wymienieni funkcjonariusze nie mają prawa według własnego uznania ograniczać ani wstrzymywać działalności przedsiębiorstw lub poszczególnych zakładów produkcyjnych. W tym celu muszą wnieść do sądu powództwo o zastosowanie takiego ograniczenia lub wstrzymania.
Co do zasady na zwrócenie się do sądu administracyjnego o ochronę praw, wolności i interesów przysługuje termin sześciu miesięcy, liczony od dnia, w którym osoba dowiedziała się lub powinna była dowiedzieć się o naruszeniu jej praw, wolności lub interesów przez organy władzy państwowej. Wyjątki dotyczące innych terminów wniesienia sprawy do sądu administracyjnego określa Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego Ukrainy.